Overheidsschulden lopen uit de hand
Op dit ogenblik staart de ganse wereld naar de pigs landen. Pigs is een afkorting die staat voor Portugal, Italië, Griekenland en Spanje, ook wel eens schertsend de club Méditerrané genoemd. Deze landen hebben hun begrotingen niet meer in de hand (10% of meer tekort van het BBP) en er duiken meer en meer berichten op van fraude om Europa te misleiden. Zo heeft Griekenland een extra schuld van 40 miljard Euro gewoon verzwegen.
Al lijken deze gegevens erg, de waarheid is nog veel rampzaliger. Hoewel de focus op de Pigs ligt, zit eigenlijk de ganse wereld in hetzelfde schuitje, met de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk op kop. Het lijkt wel een race om het grootste deficit en het wordt alleen maar erger. Wat is er aan de hand?
Door de bankencrisis is ook de economie in een zware dip gekomen. Hierdoor hebben alle overheden 2 taken op zich genomen en zo de uitgavenpost vergroot:
1. Ze hebben besloten om de failliete banken niet te laten omvallen, maar te redden, de zogenaamde bailouts. Men heeft miljarden naar de banken geschoven om ze te herkapitaliseren, zodat ze opnieuw wat solvabeler worden. Helaas is dit een bodemloze put. Alle banken zijn in se altijd failliet. Geen enkele bank overleeft een “run on the bank” of met andere woorden, wanneer iedereen zijn geld afhaalt, moet iedere bank zijn deuren sluiten. De meeste banken hebben slechts een reserve van 10% (of minder). Dit betekent eenvoudigweg dat wanneer iedereen zijn geld opvraagt, ze slechts 10% van uw kapitaal kunnen teruggeven. Het is al eerder gebeurd in Rusland en Argentinië. In Argentinië stond men ’s morgens op en geen enkele bank was nog open. Toen ze maanden later terug opengingen was het geld met 90% gedevalueerd.
Bij sommige banken is de situatie nog schrijnender. Via allerhande derivaten- en buitenbalans constructies, zijn de deposito’s tot 40 keer uitgeleend. Als dus slechts een paar procent van deze leningen niet wordt terugbetaald, valt deze bank om. Om deze banken te ondersteunen, hebben sommige overheden bovenop de reeds toegestopte miljarden ook nog eens voor honderden miljarden aan waarborgen gegeven voor deze uitstaande kredieten. Je mag er niet aan denken dat ze deze waarborgen zouden moeten betalen. Zelfs overheden hebben hier hun hand overspeeld.
Naast deze waarborgen aan de banken, hebben overheden ook waarborgen aan de particuliere spaarder afgegeven. Zo wordt iedere rekening in België en Nederland gewaarborgd door de overheid voor 100.000 euro. Reken maar eens uit hoeveel ze zouden moeten uitbetalen als alle banken door het dominoeffect omvallen. Volgens bepaalde bronnen zijn er in België meer rekeningen dan er Belgen zijn ( alle gedekte rekeningen samen zou het toch al gauw oven 500 miljard euro gaan in België).
Conclusie: Alhoewel de rust is teruggekeerd zijn alle banken nog altijd failliet. Helaas zijn nu ook de overheden massa’s geld kwijt en zwellen de overheidsschulden dramatisch aan.
2. De overheden (gisteren 6/2/10 nog bevestigd door de G7) hebben gezamelijk beslist om de slabakkende economie te ondersteunen door allerhande stimuleringsprogramma’s. Dit kost bakken met geld natuurlijk. Iedereen ziet de economie verbeteren maar heeft te weinig door dat dit zowat volledig steunt op deze stimuleringsprogramma’s. De herstellende economie is dus fake, maar ondertussen lopen de begrotingstekorten gigantisch op en zullen als een boemerang terug in ons gezicht komen op het moment dat men beseft dat deze schulden moeten gesaneerd worden. Vandaar dat de eerste pogingen in de PIGS landen al bijna op voorhand aan het mislukken zijn. Massale betogingen en stakingen zijn er reeds gepland. Verdere sanering zal niet alleen leiden tot nog grotere onlusten maar gewoon onhaalbaar lijken.
Door de lagere bedrijfswinsten of verliezen en grotere werkloosheid zijn de inkomsten fel verminderd. Minder belastinginkomsten, minder BTW inkomsten, maar grotere uitgaven voor diezelfde werklozen is vanzelfsprekend noodlottig voor de reeds met grote schulden opgezadelde overheden.
Hoe erg de situatie is, kan men het best zien in de Verenigde Staten. Iedere maand meldt men daar dat er een groot banenverlies is. In de werkloosheidstatistieken komt dit niet zo tot uiting omdat deze cijfers gemanipuleerd zijn. Er worden meer categorieën niet meegeteld dan wel. (Veel mensen geven zich niet meer op als werkzoekende omdat het hopeloos is, zo toont de officiële statistieken 9,7% werkloosheid, de echte bedraagt echter 18%).
Nu geeft men aan dat er voor de USA een begrotingstekort is van ongeveer 10% van het BBP. Dit is natuurlijk zand in de ogen strooien. 10% lijkt erg, maar aanvaardbaar, de werkelijkheid is volledig anders:
geschatte inkomsten voor 2010: 2500 miljard dollar
reeds geplande uitgaven voor 2010: 3800 miljard dollar.
Of men geeft 1,5 keer meer uit dan er binnenkomt, dus een tekort van 50%. De truc is dus om het tekort niet uit te drukken tussen de inkomsten en de uitgaven, maar als een percentage van het BBP =wat alle Amerikanen produceren op 1 jaar. Je hebt dus leugens, grote leugens en … overheidsstatistieken.
Comment from auteur
Time 24 februari 2010 at 15:00
Gelezen in De Tijd:
In hun nieuwste boek ‘Why Smart People Make Big Money Mistakes and How to Correct Them’ hebben Gary Belsky en Thomas Gilovich het uitgebreid over irrationeel gedrag en hoe dat leidt tot domme en dure financiële beslissingen. Gelukkig bieden de auteurs ook inzicht in hoe u uw fouten opnieuw kan rechtzetten. Een eerste stap is in elk geval om deze 5 grote beleggersfouten te herkennen.
1. Meer lijden onder verlies dan plezier halen uit winst
Mensen hebben in het algemeen een natuurlijke afkeer van verlies. 100 euro verliezen doet dus meer pijn in vergelijking met het plezier dat men heeft wanneer men eenzelfde bedrag wint. Dat is ook meteen de reden waarom mensen zich inconsistent gedragen op het vlak van investeringsrisico’s. Het kan best dat u zich conservatief gedraagt om uw winst te beschermen – door uw winnaars te verkopen en zo uw profijt te verzilveren – maar roekeloos bent om verlies te vermijden door bijvoorbeeld vast te houden aan verliezende aandelen in de hoop dat het tij zal keren. Die afkeer dwingt sommige beleggers ertoe om hun hele portefeuille te verkopen tijdens onrustige beursperioden. Maar de markt proberen te timen werkt jammer genoeg niet op lange termijn.
2. Te veel belang hechten aan ongewone gebeurtenissen
Veel mensen denken met angst terug aan de beursval van 2008 en vergeten daarbij dat aandelen in verloop van tijd de meest consistente investeringswinsten hebben geboden. Investeerders pompen vaak geld in beleggingsfondsen die het recentelijk goed hebben gedaan, omdat ze er verkeerdelijk vanuit gaan dat er meer achter het succes zit.
3. Verlamd zijn door de vele mogelijkheden
U mag uzelf niet laten overrompelen door een overvloed aan opties, want niet reageren kan zware financiële gevolgen hebben. Zo zijn er mensen die geen geld willen halen uit superconservatieve, laag renderende pensioenfondsen omdat ze het niet zien zitten een beter alternatief uit te zoeken. Beperk dus uw opties. Doe eventueel een beroep op betrouwbare screeners om de mogelijkheden alvast te beperken of laat ze zelf de beslissingen voor u nemen.
4. Kleine getalletjes negeren
Mensen hebben de neiging om volgens hen onbelangrijke cijfers, zoals de kosten van beleggingsfondsen, te negeren. Dat kan met de tijd echter een verrassend groot effect hebben op uw returns. Een investering van 10.000 euro met een kostenratio van 0,5 procent kost u ongeveer 180 euro op 3 jaar, maar bij 1,5 percent loopt dat al op tot zo’n 500 euro. Op die manier kan een fonds met lage kosten op 15 jaar al snel 7 procent van uw potentiële return afsnoepen, terwijl een fonds met hoge kosten zelfs 20 procent kan verslinden.
5. Niet begrijpen wat de kans is om de markt te verslaan
De meeste investeerders doen er goed aan om in eerste instantie te blijven bij de gewone indexfondsen. De kans is groot dat u het beter doet dan al die brave zielen die geloven dat ze de wet op gemiddelden kunnen verslaan en beter kunnen doen. Hoge transactie- en managementkosten, foute psychologie en de wet op gemiddelden zijn vaak een last voor actief beheerde portfolio’s. Indexfondsen halen de emotie uit het investeren. En de meest succesvolle beleggers zijn nu eenmaal diegenen die hun beslissingen niet laten beïnvloeden door hun emoties…